AI en digitalisering veranderen de zorg ingrijpend. Niet als belofte voor later, maar als realiteit die processen, governance en businessmodellen nú raakt. Hoe ga je daar als organisatie mee om? Innervate-directeuren Hub Martinussen en Sven Kort duiden de impact van deze ontwikkelingen op de zorgpraktijk.
AI in de zorg: wat komt er op zorgorganisaties af?
Sven:
“AI is geen toekomstmuziek meer. Zorginstellingen móéten er nu mee aan de slag. De overheid stuurt daar stevig op: richting 2026 ligt de focus concreet op toepassingen als spraakgestuurdrapporteren en datagedreven zorg. Die leveren direct winst op in tijd en kwaliteit, maar raken ook processen, data, privacy en verantwoordelijkheid. Implementatie vraagt dus om zorgvuldigheid en kennis.”
“Daar komt nieuwe wetgeving bij kijken. Voor hoog-risico AI wordt een gecertificeerde security- of AI-officer verplicht. Dat betekent dat zorginstellingen niet alleen technologie invoeren, maar ook governance moeten organiseren. Innovatie is belangrijk, maar verantwoorde innovatie is cruciaal.”
Hub:
“Niet elke zorgorganisatie staat op hetzelfde punt. Sommige lopen voorop, andere staan nog aan het begin. Dat verschil zit in leiderschap, cultuur en ervaringen met risico’s zoals datalekken of verstoringen. AI is geen knop die je aanzet, maar een verantwoordelijkheid. Het kan veel betekenen voor de zorg, maar alleen als je het zorgvuldig implementeert.”
Hoe dwingt technologie zorgorganisaties om anders te werken?
Hub:
“We zitten midden in een technologische revolutie. AI verandert niet alleen systemen, maar ook hoe mensen werken en wat zij verwachten van IT-partners. Tegelijkertijd betreedt een nieuwe generatie medewerkers en besluitvormers de zorg: digitaal opgegroeid, gewend aan platforms, communities en directe interactie. Dat zet traditionele werkwijzen en businessmodellen onder druk. Werken zoals tien jaar geleden is simpelweg geen optie meer.”
Sven:
“Het sleutelwoord is wendbaarheid. Zorgorganisaties vragen om snelheid, transparantie en oplossingen die met hen meegroeien. Daarbij wordt community-gedreven dienstverlening steeds belangrijker: waarde creëren door kennis te delen en samen te ontwikkelen. AI, data en platformdenken maken sommige bestaande diensten overbodig, maar creëren tegelijk nieuwe vormen van waarde. Dat vraagt om een andere manier van kijken: niet alleen naar technologie, maar ook naar organisatie, samenwerking en verdienmodellen.”
Wat maakt technologie bruikbaar op de werkvloer?
Sven:
“De snelheid waarmee innovatie zich aandient is enorm. Zorgorganisaties hebben geen behoefte aan hypes, maar aan oplossingen die hun dagelijkse praktijk aantoonbaar verbeteren. Technologie moet bijdragen aan werkdrukverlaging, kwaliteit en overzicht.”
Hub:
“AI en digitalisering bieden kansen voor efficiëntie en kostenbeheersing, maar brengen ook nieuwe risico’s met zich mee. Betrouwbaarheid, governance en veiligheid zijn randvoorwaardelijk. Organisaties moeten grip hebben op wat zij gebruiken, voldoen aan compliance-eisen – zéker rond data en AI – en de continuïteit van zorg kunnen borgen bij uitval van systemen of internet.”
Hoe zorg je dat de zorg door kan gaan als alles digitaal ineens stilvalt?
Hub:
“Nagenoeg elke zorgorganisatie is volledig afhankelijk van digitale systemen. Als stroom, internet of data wegvallen, moet je kunnen terugvallen op scenario’s en noodprocedures waar men vaak niet meer aan gewend is. Toch zijn die cruciaal. Voor de komende jaren tekenen zich duidelijke strategische lijnen af: continuïteit en crisisbestendigheid, security en informatieveiligheid, AI en data, én het op orde brengen van de basis.
Sven:
“AI en cloud klinken aantrekkelijk, maar zonder een stevig ICT-fundament – technisch én organisatorisch – werkt het niet. Stabiele infrastructuur, heldere processen en duidelijke verantwoordelijkheden blijven essentieel.”
Wanneer voelt een technologiepartner écht als een partner?
Hub:
“Onafhankelijkheid, vertrouwen en eigenaarschap zijn essentieel. Het begint bij de vraag van de organisatie: wat past hier? Die rol gaat verder dan techniek alleen. Het vraagt om begrip van de zorgsector, de taal en de dynamiek. Werken náást de organisatie, niet tegenover haar.”
Sven:
“Vertrouwen ontstaat vooral door samenwerking en kennisdeling. Instellingen worstelen vaak met vergelijkbare vraagstukken, zonder dat ze dat van elkaar weten. Door organisaties bewust met elkaar in contact te brengen, ontstaat ruimte om te leren van elkaars fouten én successen. Zo’n netwerk vraagt wel onderhoud. Communities ontstaan niet vanzelf en verdwijnen als niemand de kar trekt. Kennis laten circuleren is daarbij essentieel.”
Tot slot
AI vraagt niet alleen om technologie, maar om keuzes. Keuzes in governance, samenwerking en verantwoordelijkheid. Organisaties die die samenhang weten te organiseren, leggen een stevige basis voor toekomstbestendige zorg.
Deze thema’s raken vrijwel elke zorgorganisatie. Het gesprek daarover voeren we graag samen.
“AI is geen toekomstmuziek meer. Zorginstellingen móéten er nu mee aan de slag.’
